INICJATORZY PROJEKTU
Magdalena Saryusz-Wolska, Kulturoznawstwo, Socjologia, Niemiecki Instytut Historyczny w Warszawie, Uniwersytet Łódzki
Kulturoznawczyni i socjolożka, dyrektorka Niemieckiego Instytutu Historycznego w Warszawie, profesorka w Instytucie Kultury Współczesnej UŁ (urlopowana). Zajmuje się badaniami pamięci zbiorowej i kulturowej, historią wizualną, historią mediów. Autorka m.in. „Microhistories of Memory. Remediating the Holocaust by Bullets in Postwar West Germany” (Berghahn 2024) oraz artykułów naukowych w „Memory Studies”, „The Public Historian” i „German Studies Review”.
Łukasz Krzyżanowski, Historia, Uniwersytet Warszawski
Adiunkt na Wydziale Historycznym Uniwersytetu Warszawskiego (Claims Conference University Partnership in Holocaust Studies Lecturer). Kształcił się na Uniwersytecie Jagiellońskim, Uniwersytecie w Exeter i Uniwersytecie Warszawskim. Stypendysta Uniwersytetu Oksfordzkiego, Yad Vashem, Claims Conference i NIH Warszawa. Jego monografia „Ghost Citizens: Jewish Return to a Postwar City”, tłum. Madeline G. Levine, została opublikowana przez Harvard University Press w 2020 roku i otrzymała Sybil Halpern Milton Memorial Book Prize. Jego badania koncentrują się na historii społecznej Europy Środkowo-Wschodniej XX wieku, przede wszystkim historii okupacji niemieckiej, Holokaustu i jego bezpośrednich następstw w Polsce. Jest współzałożycielem projektu Holocaust Mass Graves.
Anna Izabella Zalewska, Archeologia, Historia, Uniwersytet Łódzki
Pracuje w Instytucie Archeologii na Wydziale Filozoficzno-Historycznym Uniwersytetu Łódzkiego na stanowisku profesor uczelni. Zajmuje się zagadnieniami dotyczącymi obecności materialnych śladów przeszłości w teraźniejszości; historią i metodologią archeologii; archeologią współczesności, zwłaszcza zbrodni wojennych oraz trudnej codzienności; pamięcią materialną rzeczy i miejsc; historią i archeologią prospołeczną (public history & archaeology); edukacją dla pokoju; krytycznymi studiami nad dziedzictwem i zarządzaniem nim. Autorka m.in.: „Teoria źródła archeologicznego i historycznego we współczesnej refleksji metodologicznej” (2005); „Sobibór. The material remains of the former nazi death camp” (2015); „The Materiality of Troubled Pasts” (red.) wspólnie z J. Scottem i G. Kiarszysem (2017); „Krajobraz Wielkiej Wojny w świetle teledetekcji archeologicznej i źródeł historycznych”, wspólnie z J. Czarneckim i G. Kiarszysem (2019).
ZESPÓŁ
Katarzyna Anzorge, Kulturoznawstwo, Uniwersytet Łódzki, Uniwersytet Justusa Liebiga w Giessen
Doktorantka na Uniwersytecie Łódzkim oraz na Uniwersytecie Justusa Liebiga w Giessen. W 2020 roku ukończyła studia magisterskie „Cultural and Critical Theory” na Uniwersytecie w Brighton. Jako laureatka konkursu na doktorat „Cotutelle” Uniwersytetu Łódzkiego w 2023, przygotowuje międzynarodową rozprawę doktorską „Polska pamięć o Zagładzie w okresie transformacji. Analiza postzależnościowa”. Jej zainteresowania badawcze obejmują: pamięć Zagłady, teorię postkolonialną, teorię post-zależnościową oraz studia pamięcioznawcze. https://orcid.org/0000-0001-5566-9586
Angelika Bachanek, Archeologia, Uniwersytet Marii Curie-Skłodowskiej w Lublinie
Doktorantka w Szkole Nauk Humanistycznych UMCS. Uczestniczyła w badaniach archeologicznych m.in. na terenie byłego getta Warszawskiego, wykonawca w grantach NCN. Zainteresowania badawcze: studia nad krajobrazem, wykorzystanie GIS (Global Information Systems), ALS (Airborne Laser Scanning) w archeologii, wykorzystanie niedestrukcyjnych metod badawczych w archeologii, archeologia lotnicza, satelitarna i fotogrametria, archeologia współczesności.
jest badaczką w Instytucie Kulturoznawstwa Austriackiej Akademii Nauk. Zuzanna jest redaktorką „Mapping the ‘Forensic Turn’: Engagements with Materialities of Mass Death in Holocaust Studies and Beyond” (2017; 2022) oraz „The ‘Spectral Turn’: Jewish Ghosts in the Polish Post-Holocaust Imaginaire” (2019) i współredaktorką wydania specjalnego „Zeitschrift für Kulturwissenschaften, Forensik” (2019), oraz „The Surviving Thing: Personal Objects in the Aftermath of Violence” w Journal of Material Culture (2020), „Accessing Campscapes: Critical Approaches and Inclusive Strategies for European Conflicted Pasts” w Journal of Heritage, Memory and Conflict (2023) i „Displaying Violence” w Austrian Journal of Historical Studies (2023).
https://www.oeaw.ac.at/en/ikw/the-institute/staff/research-staff/zuzanna-dziuban
Wykładowca historii Holokaustu na Uniwersytecie w Southampton. Janek jest historykiem kulturowym i społecznym, szczególnie zainteresowanym upamiętnianiem Holokaustu w Europie Wschodniej, pracą narodowotwórczą i historią konsensusu społecznego w komuniźmie. Aktualnie pracuje nad monografią opisującą, często ponadnarodowe, upamiętnienia Holokaustu, których celem było włączenie pamięci o cierpieniach Żydów do polskiej pamięci zbiorowej w latach 60.
https://www.southampton.ac.uk/people/656jyf/doctor-janek-gryta
Historyk specjalizujący się w studiach żydowskich, humanistyce cyfrowej i demografii historycznej. Ukończył studia postdoktoranckie na Uniwersytecie Wileńskim oraz w Friedrich-Christian-Lesser-Stiftung. Jego badania koncentrują się na społecznych powiązaniach Żydów w Europie Środkowo-Wschodniej od końca XVIII do XX wieku. Jego książka „Demography of a Shtetl” (Brill, 2022) zdobyła nagrodę Gierowskiego i Szmeruka za najlepszą książkę z zakresu polskich studiów żydowskich w 2023 roku. Jest również współautorem „Hebrew Polish Tango” (Muzeum Polin, 2019) oraz „Complex Sides of Shared History”, podręcznika edukacyjnego na temat II wojny światowej dla przewodników turystycznych we Lwowie. W ostatnich latach zajmował się dokumentowaniem dziedzictwa żydowskiego dla kilku instytucji, w tym UNESCO, Center for Urban History we Lwowie i ESJF.
Archeolog i muzealnik; od 2017 w zespole przygotowującym upamiętnienie KL Plaszow w Krakowie; koncentruje się na problematyce archeologii współczesnej przeszłości – materialnych pozostałości I wojny światowej (badania cmentarzy i masowych grobów w rejonie dolnego Sanu) oraz II wojny światowej, w tym Zagłady (badania KL Plaszow, jego podobozów i obozów pracy dystryktu krakowskiego Generalnego Gubernatorstwa); w swojej pracy wykorzystuje głównie zakres narzędzi analitycznych archeologii, uzupełnionych przez studia nad dziedzictwem, analizy przestrzenne oraz analizę źródłową; od 2022 zaangażowany w projekt realizowany przez Centralne Muzeum Jeńców Wojennych – Lamsdorf/Łambinowice. Archeologia pamięci.
https://orcid.org/0000-0002-4887-1310
Kacper Lisowski
Absolwent Państwowej Wyższej Szkoły Filmowej w Łodzi oraz Mistrzowskiej Szkoły Reżyserii Andrzeja Wajdy w Warszawie. Zrealizował zdjęcia m.in. do filmów dokumentalnych: „Chemia” P. Łozińskiego, „Prawdziwy koniec zimnej wojny” J. Śladkowskiego, „Nawet nie wiesz, jak bardzo cię kocham” P. Łozińskiego i „Ja, Rosiński” P. Kielara. W dorobku reżyserskim ma m.in. pełnometrażowy film fabularny „Stacja Warszawa” – jako współreżyser, krótkometrażowy film fabularny „Dzień Ojca”. Jest również autorem pełnometrażowych filmów dokumentalnych: „Mistrz Świata” 2017 i „Sędziowie pod presją” 2021 oraz reżyserem wiodącym serii dokumentalnej „Human to human”, 2022. Obecnie przygotowuje się do debiutu fabularnego „Psoty”.
Więcej na: https://www.filmpolski.pl/fp/index.php?osoba=1124912
Julia Machnowska, Historia
Absolwentka Uniwersytetu Warszawskiego na kierunku historia. Jej zainteresowania badawcze obejmują historię Zagłady i historię pierwszych lat po drugiej wojnie światowej, ze szczególnym uwzględnieniem losów mienia gmin żydowskich w Polsce. W latach 2015-2023 koordynowała projekty dla uczniów i nauczycieli w fundacji Forum Dialogu, które miały na celu odkrywanie i upamiętnianie historii Żydów w małych i średnich miejscowościach w całej Polsce. Zajmowała się także reportażem radiowym i historią mówioną, współpracując z Polskim Radiem, fundacją Yahad in-Unum, Muzeum Warszawy i Uniwersytetem Warszawskim.
Krzysztof Malicki, Socjologia, Uniwersytet Rzeszowski
Dr hab., profesor w Instytucie Nauk Socjologicznych Uniwersytetu Rzeszowskiego. Jego praca i badania koncentrują się na postawach wobec przeszłości i polskiej pamięci o Holokauście.
Elżbieta Muter, Dendrologia, Uniwersytet Rolniczy w Krakowie
Grzegorz Myrda, Polska Akademia Nauk
Asystent w Zakładzie Atlasu Historycznego (Instytut Historii im. Tadeusza Manteuffla Polskiej Akademii Nauk). Absolwent Wydziału Automatyki, Elektroniki i Informatyki Politechniki Śląskiej. Od ponad dwudziestu lat zajmuje się zagadnieniami związanymi z Systemami Informacji Geograficznej, a ostatnio koncentruje się na zastosowaniach GIS w badaniach historycznych. Autor książek o tematyce GIS oraz publikacji z pogranicza historii i informatyki.
Agnieszka Nieradko, Komisja Rabiniczna ds. Cmentarzy, Fundacja Zapomniane
Od 2007r. pracuje w Komisji Rabinicznej ds. Cmentarzy, gdzie koordynuje działania związane z grodzeniem, porządkowaniem i upamiętnieniem cmentarzy żydowskich. Współzałożycielka Fundacji Zapomniane (2014 r.), w ramach której współtworzy pierwszą polską bazę danych żydowskich grobów wojennych (www.zapomniane.org). Od 2009 r. zajmuje się badaniem tzw. wiejskiego Holocaustu, prowadzi badania terenowe, w trakcie których zbiera świadectwa świadków Zagłady oraz dokumentuje obecność nieoznakowanych żydowskich grobów wojennych na terenie całego kraju.
www.zapomniane.org
Tomasz Panecki, Historia, Geografia, Polska Akademia Nauk, Uniwersytet Warszawski
Dr, pracownik naukowy Instytutu Historii im. Tadeusza Manteuffla Polskiej Akademii Nauk (IH PAN) oraz wykładowca na Wydziale Geografii i Studiów Regionalnych Uniwersytetu Warszawskiego. Magister historii (2012) i geografii (2013) oraz doktor nauk geograficznych (2018) ze specjalnością kartografia i geoinformatyka. Od 2020 r. jest kierownikiem Zakładu Atlasu Historycznego w IH PAN. Jego zainteresowania naukowe dotyczą styku historii kartografii i kartografii historycznej, w szczególności cyfrowych wydań map historycznych.
Diana Partel, Historia, Uniwersytet w Wiedniu
Ukończyła licencjat w ramach Studiów o wschodniej i środkowo-wschodniej Europie oraz Historii na Uniwersytecie w Heidelbergu. Od kwietnia 2022 r. do września 2024 r. pracowała jako asystentka przy projekcie „Encyklopedia nazistowskiego ludobójstwa Sinti i Romów w Europie” w Centrum Badań nad Antycyganizmem na Uniwersytecie w Heidelbergu. W ramach praktyki i pracy studenckiej w Niemieckim Instytucie Historycznym w Warszawie była zaangażowana w projekt „Masowe groby ofiar Zagłady”. Obecnie studiuje na Uniwersytecie Wiedeńskim magisterskie interdyscyplinarne studia wschodnioeuropejskie.
Marta Pawlińska, Historia, Uniwersytet Warszawski
Doktorantka w Szkole Doktorskiej Nauk Humanistycznych Uniwersytetu Warszawskiego na Wydziale Historycznym. Jej doktorat dotyczy doświadczeń polskich robotnic przymusowych zatrudnionych jako pomoc domowa w niemieckich gospodarstwach domowych w latach 1939-1945. Przed rozpoczęciem studiów doktoranckich uzyskała tytuł magistra i licencjata historii na Uniwersytecie Warszawskim. Jej zainteresowania naukowe obejmują historię społeczną II wojny światowej oraz historię gender w XX wieku.
Aleksandra Szczepan, Kulturoznawstwo, Uniwersytet w Poczdamie, Uniwersytet Jagielloński
Badaczka (post-doc) w projekcie „Adjustment and Radicalization: Dynamics in Popular Culture(s) in Pre-War Eastern Europe” na Uniwersytecie Poczdamskim, ufundowanym przez Leibniz Gemeinschaft. Uzyskała doktorat z literatury porównawczej na Uniwersytecie Jagiellońskim w Krakowie, gdzie jest współzałożycielką Ośrodka Badań nad Kulturami Pamięci. Pracowała również jako badaczka i prowadząca wywiady w projektach historii mówionej realizowanych przez U.S. Holocaust Memorial Museum w Polsce, Hiszpanii i Kazachstanie. Jej zainteresowania badawcze obejmują literaturę i pamięć Holokaustu, historię mówioną oraz przecięcia między kulturą popularną a populizmem.
Wojciech Szumowski
Reżyser, dokumentalista, producent. Urodzony w 1961 roku w Bielsku-Białej. Absolwent łódzkiej Szkoły Filmowej na Wydziale Reżyserii, od ponad 30 lat aktywny w branży filmowej i telewizyjnej. Autor wielu nagradzanych i docenianych filmów dokumentalnych, wyświetlanych na kanałach telewizyjnych na całym świecie. Laureat wielu nagród na festiwalach w Warszawie, Łodzi, Cervino, Syczuanie i Vancouver, dwukrotnie uhonorowany Grand Press Award w 2010 i 2013 roku. Niezależny twórca i reżyser. Wcześniej producent i reżyser dla TVN i Discovery Historia TVN, a w latach 2000-2001 szef redakcji dokumentu w TVP 2 gdzie stworzył koncepcję i wprowadził pasmo filmu dokumentalnego „Polska bez fikcji”.
Annika Wiennert, Historia Sztuki, Niemiecki Instytut Historyczny w Warszawie
Historyczka sztuki, pracuje w Niemieckim Instytucie Historycznym w Warszawie. W 2014 r. obroniła pracę doktorską na temat architektury niemieckich obozów Zagłady w Bełżcu, Sobiborze i Treblince na Uniwersytecie w Bochum („Das Lager vorstellen. Die Architektur der nationalsozialistischen Vernichtungslager”, 3. poprawiona ed. Berlin 2018. Przekład polski: „Architektura nazistowskich obozów zagłady w Bełżcu, Sobiborze i Treblince”, Lublin 2022). W 2021 r. wykładała na uniwersytecie we Frankfurcie nad Menem jako profesorka gościnna Instytutu im. Fritza Bauera. W ostatnich latach zajmowała się głównie teorią przestrzeni w badaniach nad Holokaustem oraz planowaniem i budowaniem w okupowanej Polsce. Redagowała „Space in Holocaust Research. A Transdisciplinary Approach to Spatial Thinking”, Berlin 2024, z Janinem Fubel i Alexandrą Klei.
https://orcid.org/0000-0002-9336-8378
Aniela Wrzesińska, Polska Akademia Nauk
Inż. – geoinformatyk w Zakładzie Atlasu Historycznego (Instytut Historii im. Tadeusza Manteuffla PAN). Absolwentka Wydziału Geoinformacji, Nauk Geograficznych i Geologicznych Uniwersytetu Adama Mickiewicza. Od początku studiów zajmuje się Systemami Informacji Geograficznej, obecnie tworzeniem aplikacji mapowych oraz pracą z danymi historycznymi od strony technicznej.
Bruno Zwierz, Historia, Uniwersytet Warszawski
Doktorant w Szkole Doktorskiej Nauk Humanistycznych Uniwersytetu Warszawskiego w Ośrodku Studiów Amerykańskich, po ukończeniu studiów magisterskich na Wydziale Historycznym UW. Jego obecne badania dotyczą praktyk zbierania trofeów przez żołnierzy amerykańskich w XX wieku – od II wojny światowej po wojnę z terroryzmem. Badania naukowe Zwierza obejmują różne obszary, w tym historiografię przemocy, społeczno-kulturowe wymiary wojny oraz procesy związane z dehumanizacją jednostek i antropomorfizacją zwierząt.
Iwona Żuk, Socjologia
Posiada tytuł magistra socjologii Uniwersytetu Rzeszowskiego. Od 2012 roku kieruje Pracownią analiz społecznych IPSYLON, specjalizując się w projektowaniu i realizacji badań ilościowych i jakościowych. Jej doświadczenie obejmuje opracowywanie ram badawczych, przeprowadzanie wywiadów, analizę danych oraz przygotowywanie kompleksowych raportów. Część jej projektów koncentruje się na pamięci zbiorowej, w tym na tym, jak Polacy pamiętają i interpretują Holokaust.